wat je moet weten over huidverzorging

De menselijke huid bevat ongeveer acht miljoen bacteriën per vierkante centimeter.

Een gezonde huidbarrière vertaalt zich meestal in een mooie, egale huid. Agressieve ingrediënten en restanten van hulpstoffen in crèmes, gezichtsreinigers en douchegels ontmantelen en verzwakken de huidbarrière. Dit kan leiden tot vroegtijdige huidveroudering en andere huidproblemen. En dat is niet het enige: een minder sterke huidbarrière kan je lichaam niet goed beschermen tegen bacteriën, schimmels, virussen en schadelijke stoffen.

Maar net zoals de huidbarrière beschadigd kan raken, kan hij ook gerepareerd worden. Voordat ik dit toelicht, eerst een korte uitleg over de anatomie van de huid.

De huid is opgebouwd uit meerdere lagen. Van buiten naar binnen zijn dat de epidermis (opperhuid), de dermis (lederhuid) en daaronder het onderhuidse bindweefsel. De huidbarrière die ons lichaam beschermt, bevindt zich in de bovenste laag van de epidermis, de zogenaamde stratum corneum. Je kunt de stratum corneum vergelijken met een bakstenen muur. De verhoornde, ‘dode’ huidcellen, zijn de stenen en de huidvetten (ceramiden, cholesterol en vrije vetzuren) zijn het cement of de mortel die de stenen bij elkaar houdt.

Deze huidbarrière wordt bevochtigd door een mengsel van vetten en water, de hydro-lipide film. Deze film bestaat onder andere uit zweet en sebum, ook wel talg of huidsmeer genoemd. De juiste balans tussen deze en andere stoffen zorgt voor een gezonde huidflora met de juiste pH (zuurgraad). De juiste pH biedt een optimale omgeving voor gezonde micro-organismen om te floreren en voor schadelijke micro-organismen om te sterven.

Hoe kun je een huidbarrière versterken? Volgens wetenschappelijk onderzoek kan de huidbarrière herstellen door de huid in te smeren met een luchtdoorlatende crème verrijkt met huideigen lipiden en vetzuren in de juiste samenstelling*. Voor de volledigheid dient wel genoemd te worden dat het herstel van de huidbarrière ook afhangt van andere factoren zoals leeftijd (lipiden nemen sterk af na 40 jaar), leefgewoonte (stress, roken, medicijngebruik) en genetische aanleg.

Hier volgen een aantal huidverzorgingstips: Gebruik vooral geen producten met ingrediënten die je huid ontdoen van natuurlijke lipiden en nuttige bacteriën. Voorbeelden hiervan zijn Sodium Lauryl Sulphate (SLS) en Sodium Laureth Sulphate (SLES) die in shampoo, douchegel en schuimende gezichtsreinigers zitten. En hoewel niet-vettige alcohol veel wordt toegepast in anti-acné producten, lost het tijdelijk een probleem op maar op de lange termijn beschadigt het de huidbarrière en verergert juist de talgproductie.
Een goede en veilige manier om je huid te reinigen is met een natuurzuivere, plantaardige olie. Het klinkt misschien vreemd maar olie lost vuil met bacteriën op en tegelijkertijd hydrateert het je huid.

Sommige oliën zijn ook prima inzetbaar om bijvoorbeeld oogmake-up te verwijderen. Je kunt de olie in je huid masseren en de restanten verwijderen met een doekje met een beetje warm water. Maar pas op: gebruik enkel natuurzuivere oliën zonder residuen van schadelijke stoffen en schimmels.
Verzorg je huid met huideigen lipiden. Een geweldig voorbeeld van een goed ingrediënt voor huidverzorging is shea butter die, niet geheel onbelangrijk, de huid niet afsluit. Door het aanvullen van de lipiden kan vocht moeilijker uit de huid ontsnappen. Hierdoor wordt de hoornlaag zachter en de barrièrefunctie verbeterd. Maar pas op: gebruik geen shea die ontgeurd en ontkleurd is, want die bevat schadelijke residuen van chemische hulpstoffen zoals hexaan. Deze chemische hulpstoffen worden overigens niet vermeld op de ingrediëntenlijst.

Wees zacht voor je huid. Overdrijf niets wat je huid betreft. Douche niet te lang en niet te heet. Als je je huid scrubt gebruik dan een scrubhandschoen die je op 60 graden kan wassen. Schimmels en bacteriën die floreren in een natte scrubhandschoen tasten immers ook je huidbarrière aan. Ben je bewust van andere schadelijke huid-irriterende stoffen in dagelijkse producten waaronder (residuen van) schadelijke hulpstoffen in crèmes en metaaloxides in deodorant en parfums.

Je huid is een levend orgaan, werkt hard om je te beschermen en is nooit in ruste. Wees dan ook niet verbaasd dat met het herstellen van de huidbarrière ook eventuele overgevoeligheden kunnen verdwijnen en je huid langer jong blijft!

* Feingold K. R. 2007. The role of epidermal lipids in cutaneous permeability barrier homeostasis. J Lipid Res. 48: 2531- 2546. (PMID: 17872588)